Fzt. Furkan TüysüzSkolyoz çoğunlukla 10–15 yaş arasındaki hızlı büyüme döneminde ortaya çıkar ve genellikle ağrı yapmaz. Bu yüzden çocuk şikayet etmez, ebeveynler de çoğu zaman tesadüfen fark eder. Erken fark etmek ise eğriliğin ilerlemesini takip etmek ve gerektiğinde zamanında müdahale etmek için çok önemlidir.
Evde bakabileceğiniz 5 belirti
Çocuğunuzu sırtı açık şekilde, ayakları bitişik ve kolları yanda dik dururken arkadan izleyin:
- Omuz seviyesi: Bir omuz diğerinden daha yüksekte mi?
- Kürek kemikleri: Biri daha çıkık ya da daha yukarıda mı?
- Bel girintisi: Kollar ile bel arasındaki boşluk iki tarafta farklı mı?
- Kalça seviyesi: Bir kalça daha yüksek ya da daha çıkık mı görünüyor?
- Baş hizası: Baş, kalçanın tam ortasının üzerinde mi, yoksa bir yana mı kaymış?
Öne eğilme testi
En değerli ev testi budur. Çocuğunuz dizleri düz, kolları serbestçe sarkarken yavaşça öne eğilsin. Arkasından ve sırt hizasından bakın. Sırtın bir tarafında belirgin bir tümsek (kaburga çıkıntısı) görüyorsanız omurgada dönme olabilir.
Bu test tanı koydurmaz, ama bir uzman değerlendirmesi gerekip gerekmediğine karar vermenize yardımcı olur.
Fark ettiyseniz ne yapmalı?
Panik yapmayın. Hafif eğriliklerin çoğu yalnızca düzenli takip gerektirir. İlk adım bir ortopedi hekiminin muayenesi ve gerekirse röntgen ile eğriliğin derecesinin ölçülmesidir.
Eğriliğin derecesine ve çocuğun büyüme potansiyeline göre şu seçenekler gündeme gelir:
- Takip: Belirli aralıklarla kontrol.
- Skolyoza özel egzersizler: Eğriliğin tipine göre planlanan üç boyutlu egzersizler.
- Korse: Büyüme çağında ilerleme riski olan orta derece eğriliklerde.
- Cerrahi: Yalnızca ileri derece ve ilerleyici eğriliklerde.
Egzersizin rolü
Skolyoza özel egzersizler, omurgayı eğriliğin tersi yönünde uzatmayı ve döndürmeyi, çökük taraftaki göğüs kafesini nefesle açmayı amaçlar. Özellikle korse tedavisiyle birlikte uygulandığında etkilidir ve çocuğun kendi duruşunu fark etmesini sağlar.
Sıradan sporlar da teşvik edilmelidir. Yüzme, voleybol ya da dans gibi aktiviteler skolyozu düzeltmez ama genel kas gücü ve vücut farkındalığı için faydalıdır.